80 lat temu na Politechnice Wrocławskiej odbył się pierwsze polski wykład

Pierwszy wykład w powojennym Wrocławiu wygłosił prof. Kazimierz Idaszewski. Moment ten jest do dziś uznawany za początek szkolnictwa wyższego na powojennym Dolnym Śląsku. Obecnie Politechnika Wrocławska jest silnym ośrodkiem akademickim regionu i jedną z czołowych uczelni technicznych w Polsce.

Politechnika Wrocławska w swojej 80-letniej historii od zawsze stawiała na interdyscyplinarność oraz stały rozwój. Uczelnia, choć skorzystała z materialnego dorobku niemieckiej Wyższej Szkoły Technicznej, która działała w przedwojennym Wrocławiu, swoje prawdziwe korzenie naukowe i intelektualne ma na Politechnice Lwowskiej.

– 80 lat – niewiele w historii świata, a wszystko dla historii naszej uczelni. 15 listopada 1945 roku prof. Kazimierz Idaszewski wygłosił pierwszy regularny wykład dla studentów Politechniki Wrocławskiej. Dzięki niemu i ludziom, którzy wówczas zaryzykowali przyjazd do obcego miasta, dzisiaj tu jesteśmy. Wzruszenie. Wdzięczność. A przede wszystkim podziw. Dla ich siły, determinacji i wizji. Znamy przecież zdjęcia Wrocławia z 1945 roku. Morze ruin. Również tu – mówił w swoim przemówieniu prof. Arkadiusz Wójs, rektor PWr. – Niczym byłyby budynki i trochę urządzeń pozostałych po bombardowaniach i sowieckich szabrownikach, gdyby nie lwowscy profesorowie, którzy w 1945 r. przyjechali do Wrocławia, by tworzyć tu wyższą uczelnię i w obcym kulturowo i zniszczonym mieście, kontynuować swoje prace i kształcić studentów – dodał profesor.

Politechnika Wrocławska wraz z Uniwersytetem Wrocławskim zostały powołane dekretem z 24 października 1945 r. Co istotnie przez pierwsze lata uczelnie prowadziły wspólną działalność, jako „Uniwersytet i Politechnika we Wrocławiu” pod kierunkiem wspólnego rektora – biologa, prof. Stanisława Kulczyńskiego. – Politechnika Wrocławska ma więc matkę – Politechnikę Lwowską, oraz siostrę – Uniwersytet Wrocławski – zauważa rektor Wójs.

Politechnika Wrocławska odegrała też ważną rolę w późniejszej historii Wrocławia i całej Polski. Obecny rektor podkreśla, że specjaliści związani z uczelnią brali udział w wielkiej odbudowie kraju, a także brali udział w walkach o Wolną Polskę m.in. angażując się w strajki okupacyjne czy demonstracje solidarności z aresztowanymi opozycjonistami. W roku 1980 r. Politechnika stała się też mocnym ośrodkiem akademickiej Solidarności, a rok później miejscem masowego strajku po wprowadzeniu stanu wojennego, strajku brutalnie spacyfikowanego. Stan wojenny przerwał kadencję pierwszego demokratycznie wybranego rektora Politechniki, prof. Tadeusza Zipsera.

– Przez całe te lata byliśmy jednak ważną instytucją dla swojego miasta i regionu. Projektowaliśmy mosty i maszyny dla przemysłu górniczego. A także komputery – komentuje prof. Arkadiusz Wójs. – Potem przyszedł rok 1989. Wolność, również dla uczelni, która mogła zacząć kształtować własną politykę naukową.

Rektor w swoim okolicznościowym przemówieniu zwrócił uwagę, że chociaż początkowo uczelni brakowało funduszy i dostępu do nowych technologii, to po raz kolejny entuzjazm dla nowego otwarcia i możliwości, jakie się przed polską nauką otwierały, były silnym bodźcem rozwojowym.

– Kolejni rektorzy, dziekani, profesorowie, młodzi naukowcy, studenci zbudowali silną, stabilną uczelnię. Jedni koncentrowali się na rozbudowie infrastruktury badawczej i dydaktycznej, na ściągnięciu nowoczesnej aparatury, a inni – na budowaniu zespołów czy wręcz szkół naukowych. W naszej historii mieliśmy więc okresy stagnacji, ale też szybkiego rozwoju. Mieliśmy wielkich rektorów i wspaniałych profesorów. I spory wkład w technologiczny rozwój kraju – zaznaczył prof. Wójs.

Dziś na Politechnice Wrocławskiej funkcjonuje 14 wydziałów. Uczelnia ma także swoje filie w w Jeleniej Górze, Legnicy i Wałbrzych. Na uczelni działa kilkanaście międzywydziałowych, interdyscyplinarnych centrów badawczych, a także m.in. Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe i Wrocławskie Centrum Transferu Technologii. Uczelnia kształci studentów na prawie 50 różnych kierunkach pierwszego stopnia, i niemal drugim tyle drugiego stopnia. Wspólnotę Politechniki Wrocławskiej obecnie tworzy prawie 5 tys. pracowników, w tym 224 profesorów, 439 doktorów habilitowanych, 1 376 doktorów i 882 doktorantów oraz ponad 21 tys. studentów. Liczba absolwentów PWr już dawno przekroczyła 100 tys.