45-lecia NSZZ „Solidarność”. We Wrocławiu szykują się duże wspólne obchody

Wrocławskie obchody będą efektem wspólnych działać przeróżnych instytucji. Do komitetu organizacyjnego poza Zarządem Regionu Dolny Śląsk NSZZ „Solidarność” weszli przedstawiciele Centrum Historii Zajezdnia, Urzędu Miasta Wrocławia, Archidiecezji Wrocławskiej, Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego, Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego, MPK Wrocław, Zakładu Narodowego im. Ossolińskich i Oddziału IPN we Wrocławiu.

– W tym gronie już przez kilka miesięcy pracujemy nad tym, żeby przygotować uroczystości na miarę Wrocławia, na miarę Dolnego Śląska, na miarę tego, że Wrocław jest miastem dialogu, miastem spotkań, ale też i miastem pojednania – mówi Kazimierz Kimso, przewodniczący Zarządu Regionu Dolnośląskiej Solidarności. – Przygotowując listę wydarzeń chcieliśmy, żebyśmy jako obywatele, jako uczestnicy, jako też wszyscy ci, którzy mieszkamy tutaj, czy będziemy przebywać, pokazać jak ważnymi wartościami są dla nas niepodległość i wolność. To są wartości, o które trzeba cały czas zabiegać i bez względu na to, jakie my mamy poglądy, jaki mamy stosunek do siebie, jeżeli chodzi o różne kwestie, to żebyśmy je rozwiązywali w dyskusji, cywilizowanej polemice i rozwiązywali te problemy dla dobra nas wszystkich. To nam się udaje we Wrocławiu. Chciałem tutaj z tego miejsca podziękować wszystkim uczestnikom tego naszego komitetu – dodał przewodniczący komitetu organizacyjnego.

Oficjalne obchody potrwają od 20 sierpnia aż do 19 listopada. W kalendarzu obok podniosłych uroczystości znalazły się też wydarzenia kulturalne oraz skierowane do młodych wrocławian. Jedną z większych atrakcji będzie koncert zespołu The Cinematic Orchestra i Leszka Możdżera w Hali Stulecia. Nie zabraknie też aktywności w Centrum Historii Zajezdnia, które wyrosło z dawnej zajezdni autobusowej przy ul. Grabiszyńskiej, gdzie biło serce wrocławskiej „Solidarności”. Symbolem, który po obchodach zostanie z Wrocławiem na dłużej będzie tramwaj im. Piotra Bednarza – współorganizatora wrocławskich strajków i jednego z najbardziej ściganych związkowców przez komunistyczne władze PRL.

– Nie ma chyba drugiego miasta w Polsce, w którym przedstawiciele tak różnych instytucji wspólnie angażują się w stworzenie programu rocznicy powstania Solidarności. Może właśnie dlatego, że wrocławska Solidarność, ten sierpniowy strajk z 1980 roku jest kamieniem milowym budowy powojennego polskiego Wrocławia – komentuje Andrzej Jerie, dyrektor Ośrodka "Pamięć i Przyszłość". – Bardzo wielu uczestników w strajku – tych, którzy w tych dniach od 24 do 31 sierpnia wchodzili na teren Zajezdni, wspierali strajk, dzieli się takim wrażeniem, że weszli na teren zajezdni jako „zbieranina”, nawiązując do tego historycznego zdania: „zbieranina dziadów na największej kupie gruzów”, jak o Wrocławiu mówił Hugo Steinhaus po drugiej wojnie światowej, a wyszli jako wrocławianie. Poczuliśmy, że to miasto jest nasze. Poczuliśmy, że wzięliśmy je w posiadanie – dodaje historyk, który dodaje, że solidarność wrocławian nie wygasła z końcem lat 80-tych, co udowodniono m.in. wspólnie broniąc miasta przed powodzią z 1997 roku. – Ten program jest dowodem na to, że Solidarność jest wartością, która we Wrocławiu żyje. Która nie jest tylko elementem historii, ale jest elementem naszej teraźniejszości – podsumował.

Organizatorzy obchodów apelują też do mieszkańców Wrocławia i Dolnego Śląska o zgłaszanie się do Centrum Historii Zajezdnia, by opowiedzieć o swoich przeżyciach związanych z Sierpniem 80 i wrocławskimi strajkami.

– Zapraszamy wszystkich, żeby pojawili się, żeby przyszli, żeby można było ich po prostu odnaleźć, zapisać, żeby zapisać ich w tej historii, pięknej historii naszego miasta, w tej pięknej historii walki o wolność, o niepodległość naszego kraju – zaapelował Kazimierz Kimso z wrocławskiej „Solidarności”.

Wydarzenia organizowane w związku z 45. rocznicą powstania NSZZ „Solidarność”

• 22 sierpnia 2025 – Nadanie imienia Piotra Bednarza tramwajowi MPK (przystanek Opera)
• 22 sierpnia 2025 – Spotkanie wokół albumu Janusza Wolniaka „Symbole dolnośląskiej »Solidarności« w 40-lecie Związku”.
  

  Nowe, rozszerzone wydanie albumu dokumentującego działalność dolnośląskich struktur „Solidarności” w ostatnich dziesięcioleciach. Autor: Janusz Wolniak – dziennikarz, publicysta i fotograf. Album zostanie uzupełniony o dokumentację z ostatnich pięciu lat.

• 23 sierpnia – 1 września 2025 – Oflagowanie obiektów i taboru MPK oraz Hali Stulecia
• 23 sierpnia 2025 – Koncert zespołu The Cinematic Orchestra i Leszka Możdżera w Hali Stulecia
• 24 sierpnia 2025 – Uroczystości rocznicowe:
  • Złożenie kwiatów na grobach działaczy „Solidarności”
  • Msza św. w kościele św. Klemensa Dworzaka przy al. Pracy
  • Uroczystości przed tablicą „S” przy ul. Grabiszyńskiej
• 24 sierpnia 2025 – Wernisaż wystawy „Różne oblicza solidarności w obiektywie Wiesława Dębickiego” w Centrum Historii Zajezdnia
• 26 sierpnia 2025 – Premiera książki „Narodziny Solidarności na Dolnym Śląsku” pod red. Łukasza Kamińskiego i Grzegorza Waligóry + dyskusja w Ossolineum

  Publikacja składa się z 6 artykułów autorstwa m.in. Kamila Dworaczka, Łukasza Kamińskiego, Grzegorza Waligóry. Dotyczy strajków z sierpnia 1980 r. na Dolnym Śląsku.

• 29 sierpnia 2025 – Gala + spektakl baletowy (Opera Wrocławska)
• 30 i 31 sierpnia 2025 – Rocznicowy pokaz multimedialny fontanny przy Hali Stulecia
• 31 sierpnia 2025 – Otwarcie wystawy „Solidarność w zakładach pracy” w Klubie Muzyki i Literatury we Wrocławiu (czynna do końca września)
• 13 września 2025 – 3. Bieg „Solidarności”
• 24 września 2025 – Premiera książki Marii i Andrzeja Perlaków „Solidarność cukrowników. NSZZ »Solidarność« Pracowników Przemysłu Cukrowniczego 1980–1990”

  Monografia o strukturach NSZZ „Solidarność” w przemyśle cukrowniczym. Promocja i dyskusja: IPN Przystanek Historia, ul. Długosza 48.

• 19 października 2025 – Uroczystości obchodów głodówki kolejarzy (przed Dw. Głównym PKP), Msza św., pokaz filmu o ks. Stanisławie Orzechowskim
• 19 listopada 2025 – Konkurs plastyczny „Mój dom, moje miasto, moja Ojczyzna” z okazji Święta Niepodległości
  Hasło przewodnie: „45 lat z »Solidarnością«”