Branżowy Oscar dla MPWiK. Wrocławska spółka najskuteczniej na świecie wykrywa wycieki wody

Międzynarodowe jury doceniło projekt dotyczący ograniczania strat wody, dzięki któremu Wrocław oszczędza miliony metrów sześciennych niezbędnego do życia płynu rocznie. Nagroda została wręczona 6 października 2026 r. podczas światowego kongresu branży wodociągowej w Glasgow w Szkocji.

Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji produkuje blisko 50 milionów m3 wody rocznie. Jeszcze w 2009 roku straty wody wynosiły ponad 22%, co oznacza, że prawie co czwarty litr uzdatnionej wody nie dopływał do mieszkańców Wrocławia, a wyciekał z liczącej ponad 2000 kilometrów sieci wodociągowe. 17 lat temu były to wskaźniki na poziomie średniej europejskiej. Spółka – chcąc jednak mocniej zadbać o życiodajny płyn - stworzyła unikany program, który miał zminimalizować liczbę wycieków.

– Nagroda IWA Project Innovation Award t o wyjątkowe wyróżnienie dla całego zespołu MPWiK. Pokazuje, że konsekwentna praca, odwaga we wdrażaniu nowych rozwiązań i korzystanie z danych w codziennym zarządzaniu przynoszą efekty dostrzegane nie tylko we Wrocławiu, ale także na arenie międzynarodowej. To sukces wszystkich pracowników, którzy każdego dnia dbają o niezawodność i efektywność naszego systemu wodociągowego – mówił Witold Ziomek, prezes MPWiK S.A. we Wrocławiu, w trakcie odbierania nagrody w Glasgow.

Od 23 do 4 procent strat wody

Wrocławskie wodociągi przez lata inwestowały w inteligentne oprogramowanie i zaawansowany monitoring sieci: około 1500 loggerów szumów i czujników akustycznych, geofony, korelatory do precyzyjnej lokalizacji wycieku, przepływomierze oraz systemy monitorujące jakość wody i parametry pracy sieci, ale to nie wszystko. MPWiK we współpracy z firmą Future Processing zbudowało system SmartFlow, który umożliwił bieżące monitorowanie parametrów sieci wodociągowej, analizę ogromnych ilości danych oraz szybkie wykrywanie tzw. ukrytych wycieków, które często przez długi czas pozostają niewidoczne na powierzchni. Efekt? Wskaźnik strat wody został obniżony do rekordowego poziomu 4,04 proc. To rezultat porównywalny z liderami branży z Singapuru i znacząco lepszy od średnich notowanych w Europie.

– Nowoczesne miasto to nie tylko technologie widoczne na co dzień, ale również infrastruktura działająca skutecznie i niezawodnie w tle. Nagroda przyznana naszej spółce wodociągowej pokazuje, że Wrocław potrafi łączyć innowacyjność, efektywne zarządzanie zasobami oraz odpowiedzialne podejście do środowiska. To właśnie takie projekty budują odporne i zrównoważone miasto przyszłości – podkreśla Jacek Sutryk, prezydent Wrocławia.

Kapituła konkursu zwróciła uwagę nie tylko na osiągnięty wynik, ale również na sposób jego uzyskania. Projekt opiera się na ścisłej współpracy inżynierów, brygad terenowych, diagnostów, planistów, dyspozytorów i specjalistów IT oraz wykorzystaniu danych i technologii cyfrowych do podejmowania decyzji.

– Aby poczuć skale wyzwania jakim jest zarządzanie siecią wodociągową w taki dużym mieście warto wiedzieć, że łączna długość wodociągów połączyłaby Wrocław z Glasgow gdzie MPWiK otrzymało wyróżnienie. Każdego dnia dostarczamy do naszych mieszkańców 150 000 m3 wody najwyższej jakości, która nadaje się do picia bezpośrednio z kranu – mówi Przemysław Gałecki, wiceprezes zarządu spółki.

Technologia, która zmieniła sposób zarządzania siecią

Dzięki systemowi SmartFlow sieć wodociągowa we Wrocławiu przestała być jedynie infrastrukturą reagującą na awarie, a stała się systemem zarządzanym w sposób predykcyjny, czyli takim, który pozwala przewidywać problemy i ograniczać straty zanim staną się odczuwalne dla mieszkańców.

– Ta nagroda nie jest efektem jednego projektu czy jednej technologii. To rezultat kilkunastu lat konsekwentnej pracy nad zmianą sposobu myślenia o zarządzaniu siecią. Nauczyliśmy się mierzyć, analizować i przewidywać, a nie tylko reagować na awarie. Dzięki temu dziś możemy dzielić się naszym doświadczeniem z najlepszymi przedsiębiorstwami wodociągowymi na świecie – dodaje Grzegorz Karlik, menedżer Zakładu Eksploatacji Sieci MPWiK S.A. we Wrocławiu.

W gronie światowych liderów

W tegorocznej edycji konkursu zmierzyły się najbardziej innowacyjne projekty związane z gospodarką wodną z całego świata. O statuetki rywalizowało 320 inicjatyw z 65 krajów, ocenianych w sześciu kategoriach konkursowych. Oprócz wrocławskich wodociągów, wśród nagrodzonych znalazła się m.in.: Politechnika Pekińska współpracująca z wiodącym, chińskim przedsiębiorstwem odpowiedzialnym za gospodarkę wodno-ściekową w Shenzhen.

– Wyzwania związane z bezpieczeństwem wodnym nigdy nie były tak pilne jak dziś. Jednak patrząc na tegorocznych finalistów, nie widzę zwątpienia. Widzę architektów naszej wodnej przyszłości. Projekty, które nagradzamy, reprezentują absolutny szczyt innowacyjności. Ich autorzy zmierzyli się ze złożonymi problemami i stworzyli rozwiązania, które są jednocześnie zrównoważone oraz możliwe do wdrożenia na szeroką skalę – mówił prof. Hamanth Kasan, President of the International Water Association (IWA) na gali rozdania nagród.

IWA Project Innovation Awards to prestiżowe wyróżnienia przyznawane przez International Water Association (IWA), największą globalną organizację zrzeszającą ekspertów, naukowców i przedsiębiorstwa związane z gospodarką wodną. Nagrody są przyznawane co dwa lata projektom, które wyznaczają nowe standardy w zarządzaniu wodą, badaniach naukowych i technologiach. Ich celem jest promowanie rozwiązań odpowiadających na najważniejsze wyzwania współczesnego świata, takie jak zmiany klimatu, bezpieczeństwo wodne czy zrównoważone gospodarowanie zasobami.

W poprzednich edycjach wśród laureatów znajdowały się m.in. projekty realizowane przez organizacje i przedsiębiorstwa z Chin, Australii, Kanady, Portugalii czy Hongkongu, uznawane za światowych liderów innowacji w sektorze wodnym.