Skwer Karaimski na Sępolnie zyska nowe oblicze. Ruszają przygotowania do gruntownej odnowy

Co zmieni się na Skwerze Karaimskim?

Inwestycja obejmie szereg prac infrastrukturalnych, technicznych oraz ogrodniczych, które znacząco poprawią komfort spacerowiczów i estetykę całego terenu:

• Przebudowa komunikacji: Odnowione zostaną ścieżki piesze — planowana jest zmiana ich geometrii, ułożenie nowej nawierzchni oraz ukształtowanie wysokościowe zapewniające efektywne odwodnienie. Przebudowany zostanie także chodnik biegnący wzdłuż ul. Walerego Sławka.
• Nowa infrastruktura energetyczna i wodociągowa: Budowa oświetlenia terenu oraz przyłącza elektrycznego umożliwi organizację wydarzeń i imprez plenerowych. Zbudowane zostanie również przyłącze wodociągowe z pełną infrastrukturą nawadniającą.
• Mała architektura: Skwer wzbogaci się o wygodne ławki, kosze na śmieci, unikalne ceglane murki z siedziskami według indywidualnego projektu, tablicę informacyjną oraz pamiątkowy kamień.
• Zieleń: Dopełnieniem przestrzeni będą nowe, przemyślane nasadzenia roślinne.

Finansowanie i harmonogram

Szacowany koszt całej inwestycji wynosi ok. 1,3 mln zł. Kwota 1 mln zł pochodzi ze środków Funduszu Osiedlowego, natomiast pozostałe 0,3 mln zł ze środków programu „Zielona Rewolucja Programu rewitalizacji zieleni”.

Przetarg ma zostać ogłoszony jeszcze tego lata. W przypadku podpisania umowy z wykonawcą w październiku, zakończenie prac nastąpi w połowie przyszłego roku.

Zielone Sępolno – ogród w granicach miasta

Odnawiany skwer doskonale wpisuje się w unikalny, ogrodowy charakter Sępolna. Osiedle to zajmuje powierzchnię około 100 hektarów. Aż 3/4 tej przestrzeni stanowią zabudowania wraz z przydomowymi ogródkami, z kolei pozostała 1/4 to ulice, parki oraz tereny zielone.

Przestrzeń urbanistyczna Sępolna wyróżnia się przemyślaną kompozycją:

• Szerokie ulice główne otoczone są mniejszymi, bocznymi uliczkami prowadzącymi do domów wolnostojących oraz zabudowy szeregowej.
• Ścieżki piesze zaprojektowano z myślą o odseparowaniu ruchu pieszego od kołowego — przebiegają one tyłami ogródków, tworząc naturalne i kameralne ciągi spacerowe.
• Zieleń publiczna pełni tu kluczową rolę rekreacyjną i nadaje osiedlu specyficzny klimat "miasta-ogrodu".

Kim są patroni skweru? Karaimi i karaimizm

Nazwa skweru nawiązuje do niezwykłej społeczności Karaimów. Terminu tego używa się w dwóch znaczeniach: pisanego wielką literą do określenia tożsamości etnicznej (Karaimi) oraz pisanego małą literą do określenia tożsamości religijnej (karaimi).

Charakterystyka wyznania i języka

• Geneza: Karaimizm wyodrębnił się z judaizmu na przełomie VII i VIII wieku na Bliskim Wschodzie, a jego głównym kodyfikatorem był Anan ben Dawid z Basry.
• Istota wiary: Wyznawcy odrzucają Talmud oraz autorytet rabinów, opierając się wyłącznie na Biblii Hebrajskiej (Tanach), w szczególności na Torze i Dekalogu. Pozostawia to wiernym prawo do indywidualnej interpretacji pism. Wiara opiera się na 10 artykułach (m.in. wiara w jednego Boga, proroctwo Mojżesza, Sąd Ostateczny).
• Liturgia: Podstawą nabożeństw w świątyniach (kienesach) są psalmy.
• Język: Wschodnioeuropejscy Karaimi zachowali własny język karaimski (z kipczackiej podgrupy języków tureckich), który współcześnie służy im m.in. do celów religijnych.

Karaimi w Polsce i łącznik z Wrocławiem

Obecność Karaimów na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej (Księstwo Halicko-Wołyńskie, Wielkie Księstwo Litewskie) sięga średniowiecza, kiedy to za panowania księcia Witolda (1392–1430) zostali osadzeni m.in. jako ochrona pasów obronnych przed Krzyżakami. W okresie II RP działały 4 gminy wyznaniowe (dżymaty) – w Trokach, Wilnie, Łucku i Haliczu.

Po II wojnie światowej i zmianie granic państwowych, Karaimi stworzyli społeczność diasporalną. Nowe gminy powstały w Warszawie, Gdańsku i we Wrocławiu. To właśnie we Wrocławiu posługę sprawował hazzan Rafał Abkowicz – jedyny duchowny karaimski w powojennej Polsce.

Po jego śmierci w 1992 roku społeczność w Polsce nie posiada własnego duchownego ani czynnej kienesy, a nabożeństwa odbywają się w domach prywatnych. Współcześnie Karaimów zrzeszają dwie organizacje: Karaimski Związek Religijny w RP (przewodniczącą od listopada 2024 r. jest Anna Sulimowicz-Keruth) oraz stowarzyszenie kulturalno-oświatowe Związek Karaimów Polskich. Według spisu powszechnego z 2011 roku narodowość karaimską zadeklarowało w Polsce 346 osób.