Czym są białka?

Białko to jeden z podstawowych elementów z których zbudowany jest organizm człowieka. Cząsteczki białkowe występują w każdej naszej komórce, zapewniając możliwości sprawnego funkcjonowania, ale także umożliwiając wzrost, regenerację, funkcjonowanie układu odpornościowego, gojenie się ran, złamań etc.

Prócz tego białka stanowią jeden z podstawowych, obok tłuszczów i węglowodanów makroskładników występujących w żywności. Klasyfikowane są jako materiał budulcowy, mogą stanowić jednak także źródło energii. Każdy gram białka wnosi do codziennej diety 4 kcal, niezależnie czy jest to białko w diecie pochodzące z żywności czy proteinowego suplementu diety.

Gdzie znajdziemy białko w żywności? Wysokobiałkowe produkty spożywcze

W żywności konwencjonalnej znajdziemy wcale niemało produktów obfitujących w proteiny, pozwalających nam dostarczyć różnych rodzajów białka i stymulować proces wzrostu i regeneracji. Wbrew obiegowej opinii - najlepsze białko to zazwyczaj to pochodzące z żywności konwencjonalnej, a podaż protein z tych źródeł powinna być znacznie wyższa niż ta z suplementów białkowych. Odpowiedniej ilości budulca dostarczyć możesz sięgając po:

• mięso
• podroby
• produkty mięsne lub wytworzone z użyciem podrobów
• ryby
• przetwory rybne
• jaja
• nabiał (głównie sery - w większej ilości niż mleko)
• nasiona roślin strączkowych
• produkty lub gotowe dania wytworzone z nasion strączkowych, jak np. hummus, falafele, kotlety sojowe, z grochu etf.
• orzechy
• zboża i produkty zbożowe

Odżywki białkowe - co to takiego i po co je stosować?

Preparaty te, dedykowane głównie osobom aktywnym fizycznie (choć nie tylko, równie często stosowane np. w żywieniu klinicznym) pozwalają na skomponowanie koktajlu, polewy lub deseru zawierających znacznych ilości dobrej jakości białka, przy jednocześnie niskiej podaży węglowodanów i tłuszczów, a także o niemal dowolnym smaku.

Zastosowanie białek w proszku to przede wszystkim wzbogacenie diety o proteiny w sytuacji kiedy żywność konwencjonalna okazuje się być niewystarczająca lub kiedy z różnych przyczyn zastosowanie posiłku tego typu może być utrudnione. Proteiny w proszku, ze względu na szybką i dobrą rozpuszczalność, dają możliwość szybkiego przygotowania koktajlu w niemal dowolnym miejscu. Ich przyswajalność, ze względu na niską zawartość substancji innych niż białko, jest wysoka, a zawartość laktozy, która bywa problematyczna dla niektórych, zazwyczaj niewielka lub zerowa.

Rodzaje odżywek białkowych

Rynek oferuje mnogość preparatów w różnych cenach, smakach, ale także o różnej jakości i pochodzących z różnych surowców. Wyróżniamy dwa główne typu suplementów proteinowych:

• Białka odzwierzęce (zwierzęce) - pełnowartościowe, świetnie wpływające na rozwój masy mięśniowej, ze sporą zawartością aminokwasów bcaa
• izolat białka serwatkowego - WPI (whey protein isolate). Izolat białka serwatki jest najlepiej rozpuszczalny, zawiera najwięcej % białka, jest też jednak najdroższą alternatywą wśród białek serwatkowych
• koncentrat białka serwatkowego - WPC (whey protein concentrate) - najpopularniejszy rodzaj białka dla sportowców
• hydrolizat białka serwatkowego - WPH (whey protein hydrolisate) - frakcja poddana wstępnemu trawieniu enzymatycznemu
• białka kazeinowe - kazeina to długowchłanialna frakcja białek mleka
• wołowe
• drobiowe
• Białka roślinne (wegańskie) - prócz białka soi niepełnowartościowe, jednak godne rozważenia i bardzo praktyczne dla osób na diecie roślinnej
• sojowe
• grochu
• konopne
• pszeniczne
• ryżowe