„Gdzie król chodzi piechotą”. Wrocławskie muzeum zorganizuje wystawę historycznych naczyń toaletowych

Wroclife • 2025-11-24

Od 28 listopada w Muzeum Historycznym Pałac Królewski we Wrocławiu obejrzeć będzie można ok. 200 różnych egzemplarzy naczyń toaletowych. Wystawa „Gdzie król chodzi piechotą” potrwa do końca lutego.

Na wystawie zaprezentowana zostanie część liczącej w sumie ponad 300 różnych elementów prywatnej kolekcji naczyń toaletowych. We wrocławskim muzeum zobaczyć będziemy mogli mniej więcej 2/3 kolekcji, w skład której wchodzą m.in. fotele toaletowe, różnego rodzaju nocniki, kaczki i baseny, a także zdobione muszle toaletowe i umywalki oraz „pedały” z górnym spłukiem.

– Najstarszy fotel toaletowy pochodzi z połowy XVIII wieku i dla niewprawnego oka wygląda jak tron. Na wystawie zobaczymy również zautomatyzowany fotel torfowy czy stołek toaletowy wyprodukowany na przełomie XIX i XX wieku we Wrocławiu. Są też fotele z wstawianymi nocnikami czy wiadrami toaletowymi z automatycznym opróżnianiem lub ze spłuczką wodną. Kolejną kategorią są nocniki ceramiczne, fajansowe, szklane, a nawet porcelanowe, zdobione niczym piękne wazony. Znajdziemy wśród nich m.in. nocnikowy prezent z okazji złotych godów – wylicza Ewa Pluta, rzeczniczka prasowa Muzeum Miejskiego Wrocławia.

Zobacz całą galerię
4 zdjęcia

Na wystawie zobaczymy inne elementy wyposażenia toaletowego, m.in. misy, dzbany, puzderka na pachnidła i mydelniczki. W kolekcji znalazły się też niezwykle ciekawe bidety, jak egzemplarz obity skórką, z oparciem, pochodzący z Francji z końca XVIII wieku.

Zobaczymy tu też przyrządy szpitalne, które zaczęły pojawiać się pod koniec XIX wieku, takie jak kaczki i baseny.

Na wystawie zaprezentowane zostaną również pierwsze muszle klozetowe i umywalki, które pojawiły się w ówczesnych domostwach wraz z doprowadzeniem kanalizacji. Znajdziemy tam również muszlę toaletową z wycieczkowca „Lucania”.

Z kolei na wystawie nocników zobaczymy m.in. powojenny eksponat z lat 60., produkowany w zakładach w Olkuszu. Kolekcję uzupełniają miniaturki, częściowo będące reklamówkami firm produkujących armaturę sanitarną, a częściowo żartobliwymi pamiątkami.

– Nocniki były używane już w starożytnej Grecji. Aż do XIX wieku były powszechnym wyposażeniem wnętrz, także tych arystokratycznych. W nich właśnie przybierały wyszukane formy. Robione najczęściej z porcelany lub metalu, bywały skromne lub zdobione. Nocnik mógł być ukryty w krześle lub wąskim stołku. Mógł być także przechowywany w szafce z drzwiczkami, aby go ukryć. W mniej zamożnych domach nocnik trzymano pod łóżkiem. Wprowadzenie toalet ze spłuczką do użytku wewnątrz budynków spowodowało wyparcie nocników w drugiej połowie XIX wieku – wyjaśnia rzeczniczka wrocławskiego muzeum.

Wystawę „Gdzie król chodzi piechotą” będzie można oglądać od 28 listopada 2025 r. do 28 lutego 2026 r. w Muzeum Historycznym w Pałacu Królewskim we Wrocławiu przy ul. Kazimierza Wielkiego 35.