W przyjętych przez radnych założeniach polityki społeczno-gospodarczej Wrocławia na 2021 rok, wśród nowych projektów inwestycyjnych związanych z kulturą, znalazły się dwa pomniki. Na placu Legionów ma powstać Pomnik Niepodległości, z kolei przy zbiegu ulicy Glinianej i Ślężnej stanie Pomnik Żołnierzy Wyklętych.

Jak informowaliśmy wczoraj, radni przyjęli założenia polityki społeczno-gospodarczej Wrocławia na 2021 rok. W projekcie uchwały, wśród nowych projektów inwestycyjnych związanych z działalnością kulturalną, znalazła się budowa Pomnika Niepodległości na placu Legionów i Pomnika Żołnierzy Wyklętych na skrzyżowaniu ulicy Glinianej ze Ślężną.

Klub radnych Nowoczesna złożył poprawkę do projektu tej uchwały, postulującą odłożenie w czasie budowy tych pomników. Autorzy poprawki zaproponowali, żeby biorąc pod uwagę zmniejszone wpływy do budżetu, środki zaplanowane na pomniki przeznaczyć na bezpieczeństwo mieszkańców, w szczególności na środki ochrony osobistej. Poprawka, większością głosów, została jednak odrzucona.

Biuro prasowe wrocławskiego magistratu, odnosząc się do tematu budowy we Wrocławiu Pomnika Niepodległości i Pomnika Żołnierzy Wyklętych, informuje, że finansowanie obu zadań zaplanowane jest na lata 2022-2024.

Usunięcie planu wykonania tych zadań z „Założeń polityki społeczno-gospodarczych Wrocławia na rok budżetowy 2021” nie uwolni kilku milionów złotych, które można przeznaczyć na zakup środków ochrony osobistej dla wrocławskich placówek oświatowych – podkreślają urzędnicy.

I dodają do tej pory na walkę z koronawirusem Wrocław wydał ponad 31 milionów złotych.

Pomnik Niepodległości we Wrocławiu

Przypomnijmy, uchwałę w sprawie wzniesienia Pomnika Niepodległości radni przyjęli na początku 2019 roku. 20-metrowy pomnik stanie na skwerze przy placu Legionów, a jego projekt wyłoniono w konkursie, rozstrzygniętym w listopadzie 2018 roku.

Sąd konkursowy nie miał wątpliwości, która praca jest najlepsza – mówił w trakcie sesji rady miejskiej Jerzy Pietraszek, dyrektor Wydziału Kultury Urzędu Miejskiego Wrocławia.

Autorami zwycięskiego projektu, który – jak informowaliśmy – wzbudził burzliwą dyskusję w internecie, są Mariusz Kosiba, Jarosław Smolak i Agnieszka Wolska.

Celem konkursu było wyłonienie najlepszego projektu pomnika Niepodległości wraz z projektem zagospodarowania terenu w przekonaniu, że dzięki atrakcyjnemu plastycznie i architektonicznie założeniu plac Legionów we Wrocławiu w przyszłości zostanie uznany za miejsce wspólne jako wyraz szacunku dla wszystkich, którzy przez całe stulecie – pomimo wszystko – skutecznie podtrzymywali polską tożsamość – komentował Jerzy Pietraszek.

Jak podkreślał sąd konkursowy, nagrodę przyznano za bardzo dobre i uniwersalne przedstawienie idei niepodległości poprzez czystą i monumentalną formę.

Pomnik Żołnierzy Wyklętych we Wrocławiu

Z kolei o budowie pomnika Żołnierzy Wyklętych zadecydowała Rada Miejska Wrocławia poprzedniej kadencji (w 2016 roku). Konkurs na projekt pomnika został ogłoszony we wrześniu 2019 r., w osiemdziesiątą rocznicę napaści Związku Sowieckiego na Polskę. Do drugiego etapu konkursu przeszło pięć prac. Ostatecznie I miejsce w konkursie, rozstrzygniętym w czerwcu 2020 roku, zdobyła praca przygotowana przez Tomasza Urbanowicza i Konrada Urbanowicza.

– Autorzy zwycięskiego projektu w przestrzeni placu umieszczają szklane bloki z zastygłymi, jakby zamrożonymi sylwetkami żołnierzy. To wyrazisty monument – jak ocenił sąd konkursowy – dzieło prowokuje do dialogu, skłania do głębokiej refleksji i poznawania historii. Wywołuje interakcję z widzami. Główną nagrodę przyznano za przedstawienie dramatycznej historii w sposób jednoznaczny, ale niedopowiedziany oraz za stworzenie nowej przestrzeni publicznej o wysokiej randze – mówił Jerzy Pietraszek.

Pomnik ma powstać na skwerze u zbiegu ulic Glinianej, Borowskiej i Dyrekcyjnej. Tak o rzeźbach pisali sami autorzy: 

Takie rozwiązanie plastyczne tworzy bryły – wielowymiarowe rzeźby z tajemniczymi szklanymi postaciami wewnątrz, a przede wszystkim, z niekończącą się grą światła i cienia oraz subtelnych efektów optycznych, powstających dzięki różnym fakturom, różnicom  przezroczystości i grubości w piecowych szkłach. Postaci ustawione są wewnątrz brył w różnych kierunkach. Zależnie od kąta obserwacji poruszającego się widza, szklane postaci, są mniej lub bardziej widoczne. Symbolicznie uzyskiwany jest w ten sposób efekt ich działalności konspiracyjnej lub też prób wymazywania przez ówczesną władz.