W 1 godzinę i 50 minut do Warszawy, w 2,5 godziny do Pragi – ta, trudna dziś do wyobrażenia, wizja może się urzeczywistnić za sprawą budowy kolei dużych prędkości. To przedsięwzięcie jest jednym z elementów Centralnego Portu Komunikacyjnego.

Centralny Port Komunikacyjny to planowany przez rząd węzeł przesiadkowy między Warszawą i Łodzią, który ma zintegrować transport lotniczy, kolejowy i drogowy. W odległości 37 km na zachód od Warszawy, na obszarze około 3 tys. hektarów zostanie wybudowany Port Lotniczy Solidarność, który w ramach pierwszego etapu będzie w stanie obsługiwać 45 mln pasażerów rocznie.

Ale Centralny Port Komunikacyjny to nie tylko nowe lotnisko, ale też linie kolejowe. Część kolejowa Programu CPK zakłada budowę 1600 km nowych linii (w tym odcinków o standardzie kolei dużych prędkości), mających połączyć Warszawę i CPK z większością największych miast Polski w czasie nie dłuższym niż 2-2,5 godziny. 

Każda z 10 szprych prowadzących do CPK składać się będzie z nowych odcinków torów i wyremontowanych lub zmodernizowanych fragmentów istniejącej infrastruktury. Za budowę tych pierwszych będzie odpowiadać spółka CPK, a modernizację drugich – PKP Polskie Linie Kolejowe – tłumaczą przedstawiciele Centralnego Portu Komunikacyjnego.

Tzw. etap zero, który powinien być gotowy przed uzyskaniem przez Port Lotniczy Solidarność zdolności operacyjnej, zakłada wybudowane zostanie 140 km nowych linii na trasie Warszawa – CPK – Łódź. Zakończenie pozostałych inwestycji kolejowych wpisuje się w horyzont czasowy do 2040 roku.

Jak ostatnio donosił “Puls Biznesu”, pierwsze przetargi na projekty linii kolejowych do Centralnego Portu Komunikacyjnego rozpoczną się w przyszłym roku. W ciągu najbliższej dekady powinna być zbudowana przynajmniej tzw. sieć Y, czyli połączenie mającego powstać w Baranowie lotniska z Warszawą, Łodzią, Poznaniem i Wrocławiem. Wedle “Pulsu Biznesu”, koszt budowy 450 km linii może oscylować nawet wokół 27 mld złotych.

Kolej dużych prędkości we współpracy z Francuzami

W połowie stycznia 2020 roku Komisja Europejska przyznała Polsce wsparcie dla współpracy z Francją w przygotowaniach do planowania, projektowania i budowy Kolei Dużych Prędkości. Umowa zostanie zawarta na półtora roku, a wartość dofinansowania ze strony Brukseli wyniesie od 2,1 do 3 mln zł. Wynagrodzenie za usługę konsultacyjną na rzecz naszego kraju Koleje Francuskie SNCF otrzymają od Komisji Europejskiej.

Projekt CPK i Ministerstwa Infrastruktury dotyczy wymiany know-how i wspierania zdolności instytucjonalnej do budowy KDP w Polsce. Nasza współpraca będzie obejmowała konsultacje, w ramach których SNCF przedstawi m.in. rozwiązania i regulacje dotyczące KDP, uwzględniające specyfikę rynku polskiego – zaznacza Marcin Horała, wiceminister infrastruktury, pełnomocnik rządu ds. CPK.

Piotr Malepszak, członek zarządu CPK ds. części kolejowej inwestycji, tłumaczy, że współpraca z partnerem zagranicznym jest wskazana, ponieważ dotychczas w Polsce nie budowano KDP.

Francja to ojczyzna TGV, czyli najszybszych kolei w Europie. Dla spółki CPK ma to znaczenie pierwszorzędne. Zależy nam na tym, żeby doprowadzić do uruchomienia systemu KDP we współpracy z najlepszymi w Europie – dodaje Piotr Malepszak.

Centralny Port Komunikacyjny – koncepcja Zaha Hadid Architects fot. CPK

Z Wrocławia do Warszawy w niespełna 2 godziny

Latem 2019 roku we Wrocławiu przeprowadzono regionalne konsultacje, dotyczące przebiegu linii dużych prędkości na Dolnym Śląsku.

Zamierzamy konsultować przebieg planowanych linii kolejowych, omawiać potrzeby transportowe mieszkańców i lokalne uwarunkowania środowiskowe. Regionalne konsultacje strategiczne, w które włączamy przedstawicieli samorządów, będą kontynuowane, a ich celem jest ustalenie optymalnego przebiegu linii – mówił wówczas Piotr Malepszak, pełniący obowiązki prezesa CPK.

W województwie dolnośląskim w ramach Programu CPK ma powstać 119 km nowych odcinków, składających się na linię dużych prędkości Warszawa – Wrocław – Wałbrzych – granica polsko-czeska (z połączeniem do Pragi). Łącznie, wraz z liniami już istniejącymi, szprychy CPK obejmą na Dolnym Śląsku 245 kilometrów, a w sumie długość linii eksploatowanych w naszym województwie po realizacji CPK wzrośnie do 1814 kilometrów.

Zaprezentowana podczas konsultacji pierwsza wersja trasowania zakłada, że przy prędkości eksploatacyjnej 250 km/h możliwe będzie osiągnięcie czasu przejazdu z Wrocławia: do Wałbrzycha – 45 minut (obecnie najkrótszy czas to 60 minut), do Warszawy – 1 godz. 50 min. (dwie godziny krócej niż dzisiaj), a do Pragi – 2 godz. 30 min. (zamiast obecnych niespełna 5 godzin).

Ponad 80% mieszkańców w zasięgu kolei dużych prędkości

Na liniach CPK mają docelowo jeździć pociągi InterCity (maksymalna prędkość 250 km/h, mała liczba postojów – obsługa największych miast i aglomeracji), InterRegio (250 km/h, więcej postojów – obsługa również miast powiatowych), RegioExpress (160 km/h, obsługa miast i większych miejscowości na terenie województwa) oraz towarowe.

Dzięki inwestycjom CPK w tym regionie, aż 82 proc. mieszkańców województwa będzie w stanie w czasie poniżej godziny dotrzeć do stacji pociągów dużych prędkości, co znacząco poprawi dostępność komunikacyjną województwa dolnośląskiego – zaznaczali przedstawiciele Centralnego Portu Komunikacyjnego.

O korzyściach dla naszego regionu, płynących z utworzenia szybkich połączeń kolejowych w ramach budowy CPK, mówił ostatnio w wywiadzie dla “Gazety Wrocławskiej” Patryk Wild, radny Dolnego Śląska i przewodniczący Komisji Polityki Rozwoju Regionalnego i Gospodarki w Sejmiku Województwa Dolnośląskiego.

– Powstanie potężnego hubu lotniczego będzie oznaczać też łatwiejszy dojazd do nas turystów z całego świata czy ludzi biznesu. Ta nowa linia będzie prowadziła do Pragi przez Świdnicę i Wałbrzych – tłumaczył Wild.

Jak wyliczał radny, skróci się nie tylko podróż do stolicy Czech, ale też z Wrocławia do Jeleniej Góry, Sycowa czy Oleśnicy.

– Zakładamy, że będzie to w 2028 roku – zapowiedział Patryk Wild.

Wrocławski Węzeł Kolejowy do rozbudowy

Analiza opracowana na potrzeby Centralnego Portu Komunikacyjnego wskazuje, że przepustowość Wrocławskiego Węzła Kolejowego jest w dużej mierze wykorzystana.

W skali kraju jest to istotny węzeł, w którym zbiega się 11 linii kolejowych o dużym ruchu, a przesiadki i skomunikowania pociągów mają duże znaczenie – czytamy w koncepcji.

Jej autorzy podkreślają, że niezbędna jest rozbudowa węzła, aby wprowadzić dodatkowy ruch z linii dużych prędkości, a także umożliwić rozwój kolei regionalnej.

Działania CPK będą prowadzone we współpracy z PKP PLK, która planuje opracowanie wstępnego studium wykonalności dla Wrocławskiego Węzła Kolejowego. Efekt zostanie osiągnięty tylko jeśli zakres prac będzie odpowiedni dla docelowej liczby i relacji pociągów wszystkich kategorii w całym węźle – zapowiadają.

fot. CPK

Foto główne: Centralny Port Komunikacyjny