W 2019 roku poznaliśmy zasady powstającego Funduszu Osiedlowego. Według wstępnych założeń, 48 wrocławskich osiedli miało otrzymać 40 milionów złotych w pilotażowym projekcie w latach 2020-2021. To – obok Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego i Mikrograntów – kolejny element partycypacyjnego budżetu Wrocławia.

Jak przyznawane są środki?

Obiecane 40 milionów złotych trzeba było podzielić. W tym celu stworzony został specjalny algorytm, na podstawie którego obliczono pieniądze dla każdego z 48 osiedli. 40% (16 mln zł) puli zostało podzielone po równo między wszystkie osiedla. Miało to zapewnić odpowiedni poziom bazowy kwoty dla najmniejszych osiedli. Pozostałe 60% (24 mln zł) podzielono według dwóch kryteriów: liczby mieszkańców i powierzchni. Najmniej, bo niespełna 400 tysięcy złotych przypadnie dla osiedla Bieńkowice. Ołbin, który jest osiedlem z największą liczbą lokali mieszkalnych, otrzyma około 1,6 miliona złotych.

Inwestycje i weryfikacja pomysłów

W ramach Funduszu Osiedlowego realizowane są inwestycje, które mieszczą się w katalogu zadań gminy. Głównie są to projekty związane z infrastrukturą osiedli – remonty chodników, jezdni, dodatkowe wiaty przystankowe lub doświetlenie przejść dla pieszych. W przeciwieństwie do Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego, to rada osiedla jako jednostka pomocnicza gminy decyduje, co należy wyremontować, zbudować lub zmienić na osiedlu oraz o kolejności realizacji tych przedsięwzięć. Jednym z ważniejszych punktów przy tworzeniu projektów, które mają być zrealizowane w ramach Funduszu Osiedlowego, były szerokie konsultacje społeczne. Wszystkie zgłoszone pomysły musiały przejść weryfikację i zostać poddane ocenie formalnej, rzeczowej oraz kosztowej. Na razie 20 z 48 osiedli ma rozpatrzone wnioski i czeka na ich realizację. Pozostałe 28 osiedli jest jeszcze w fazie konsultacji.

Kiedy realizacja projektów?

Realizacja wszystkich zweryfikowanych projektów w pierwszej, pilotażowej edycji miała się odbyć w latach 2020-2021. Z projektu budżetu na rok 2021 wynika, że miasto przeznaczyło na ten cel tylko 9 mln złotych, czyli mniej niż połowę obiecanej kwoty.

Zaprezentowany budżet uwzględnia realny czas wykonania wszystkich zadań zgłoszonych do realizacji przez Rady Osiedli w ramach pilotażowej edycji Funduszu Osiedlowego. Wiemy już, że będzie ich aż około 150. Co istotne, każda inwestycja w ramach danego osiedla ma nadany przez Radę Osiedla priorytet, który determinuje m.in. kolejność realizacji projektów w ramach danego osiedla – im wyższy priorytet, tym szybsza realizacja – tłumaczy Tomasz Myszko-Wolski z biura prasowego Urzędu Miejskiego Wrocławia. 

Fakt, że są to w większości inwestycje drobne, nie umniejsza ich pracochłonności, gdyż każda z nich wymaga szczegółowego przygotowania formalnego: dokonania uzgodnień, zamówienia i opracowania dokumentacji, przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego itp. Jest to często skomplikowany i czasochłonny proces. Zakładamy też, że na tempo prac będą miały prawdopodobnie wpływ także dwie nowe okoliczności: pandemia COVID-19 oraz przyświecające od początku Funduszu Osiedlowego założenie, że będzie on realizowany w ścisłej współpracy z Radami Osiedli – dodaje.

Jak tłumaczy urzędnik, doświadczenie przy Wrocławskim Budżecie Obywatelskim pokazuje, że czasem realizacja nawet z pozoru prostych projektów wymaga nawet 2 lat. 

Biorąc powyższe pod uwagę, skumulowanie środków w budżecie w roku 2021 byłoby po prostu niegospodarne, gdyż zwyczajnie nie będziemy w stanie ich wydać, a budżet projektu był określany przy następujących założeniach: w roku 2021 przygotujemy inwestycje i rozpoczniemy znaczną część z nich, w roku 2022 będziemy kontynuować realizację, zaś rok 2023 to z kolei realny czas zakończenia tych najbardziej skomplikowanych oraz tych o najniższym priorytecie – wylicza Tomasz Myszko-Wolski.

Czy termin przesunięcia realizacji ma wpływ na kolejną edycję Funduszu Osiedlowego?

Jak informuje magistrat, tempo realizacji zadań pierwszej, pilotażowej edycji Funduszu Osiedlowego nie będzie miało wpływu na start kolejnej edycji programu. Ruszy ona prawdopodobnie niezwłocznie po przeszkoleniu z tego zakresu radnych osiedlowych nowej kadencji, których wybierzemy w planowanych wyborach do rad osiedli wiosną 2021 roku.