Sztuczna inteligencja i pingwiny z wrocławskiego zoo. AI ma pomóc chronić zagrożony gatunek

Wroclife • 2025-11-04

Naukowcy z Katedry Systemów i Sieci Komputerowych PWr prowadzą badania nad wykorzystaniem sztucznej inteligencji w ochronie zagrożonych pingwinów przylądkowych, zwanych tońcami. Zespół z Wrocławia opracował rozwiązanie oparte na AI, którego zadaniem jest rozpoznawanie zwierząt, co umożliwi ich obserwację. System jest obecnie testowany we wrocławskim zoo.

Autorami projektu są dr inż. Paweł Zyblewski i mgr inż. Weronika Borek-Marciniec z Katedry Systemów i Sieci Komputerowych Politechniki Wrocławskiej. W ramach projektu chcą nauczyć sztuczną inteligencję rozpoznawania konkretnych ptaków. System w przyszłości ma pomóc w zachowaniu krytycznie zagrożonego gatunku.

Naukowcy testują obecnie system, ucząc sztuczną inteligencję rozpoznawania pingwinów mieszkających we wrocławskim zoo. AI ma nauczyć się rozróżniać poszczególne osobniki po indywidualnym układzie plamek na piersi i brzuchu. W przyszłości narzędzie ma pomóc w oszacowaniu populacji oraz obserwacji zachowań dzikich pingwinów w naturze.

– Nasz model AI bazuje na razie na zdjęciach 9 spośród 100 pingwinów z wrocławskiego zoo. Na ich podstawie uczy się je rozpoznawać. W przyszłości chcemy monitorować całą wrocławską kolonię, a końcowym etapem projektu będzie monitoring populacji w naturze – opowiada mgr Weronika Borek-Marciniec z PWr.

Zobacz całą galerię (6 zdjęć)

Działanie modelu nie wymaga większego zużycia energii elektrycznej niż standardowa gra komputerowa. Jest to zupełnie inna skala wykorzystania AI niż w przypadku, na przykład, ChatGPT. Badania naukowców z PWr nie wpływają negatywnie na środowisko. Baza danych z wrocławskiego zoo posłuży sztucznej inteligencji do rozpoznawania określonych wzorców.

Aby kontynuować projekt, naukowcy będą się starać o grant na dalsze badania. Chcieliby, aby jego końcowy etap został zrealizowany w Afryce, w koloniach pingwinów przylądkowych. Zakłada on montaż kamer wyposażonych w opracowany przez nich program AI, który pomoże „policzyć”, ile unikatowych wzorów kropek rozpoznaje, a tym samym ustalić, ile pingwinów znajduje się w kolonii.

– Każde narzędzie, które pomoże oszacować liczebność tego krytycznie zagrożonego gatunku i pozwoli na lepszy monitoring populacji pingwinów przylądkowych, jest na wagę złota. Cieszymy się, że możemy pomóc naukowcom z Politechniki Wrocławskiej, dostarczając im dane o naszej grupie pingwinów, i liczymy, że w przyszłości przełoży się to na umiejętność rozpoznawania tych ptaków w naturze – mówi lek. wet. Tomasz Jóźwik, prezes zarządu ZOO Wrocław.

Dzikie pingwiny przylądkowe zamieszkują RPA i Namibię. Są krytycznie zagrożone wyginięciem, a według szacunków naukowców do 2035 roku mogą całkowicie zaniknąć w naturze. Obecnie monitoruje się ich populację za pomocą nieco przestarzałych metod. Sztuczna inteligencja pozwoli na prowadzenie bardziej zaawansowanych badań.