Wyspa położona w samym centrum miasta. Przez bardzo długi czas była terenem opuszczonym i zaniedbanym, a po części niedostępnym dla większości wrocławian. Dziś jest miejscem gruntownej rewitalizacji i powoli ożywa za sprawą nowych mieszkańców, którzy zasiedlili tereny należące dawniej do Agencji Mienia Wojskowego. Wkrótce nie do poznania zmieni się jej dolna część, a całą Kępa Mieszczańska stanie się jednym z gorętszych miejsc na mapie Wrocławia.

Kępa Mieszczańska Wrocław panorama

Kępa Mieszczańska. Fot. Nacarat Polska

Historia Kępy Mieszczańskiej sięga aż 1261 r., kiedy to teren ten służył miastu jako pastwiska. Pół wieku później na wyspie pojawiły się pierwsze młyny, a wraz z ich budową między Bramą Młyńską a Kępą powstała ważna dla Wrocławia alternatywa dla młynów kościelnych zlokalizowanych na wyspie Piaskowej i przy Tamce. Dopiero w XV w. doszło do pierwszego zasiedlenia Kępy Mieszczańskiej. Na mapach z tamtego okresu widać już wyraźne nasycenie infrastrukturą wschodniej części wyspy, zachodnia zaś pozostawała porośnięta lasem. Do XVII w. były to głównie tereny przemysłowe, na których lokowano urządzenia napędzane siłą wody czy żurawie portowe. W późniejszym czasie pojawiły się tu koszary, wojskowe place ćwiczeń oraz lazaret (dawniej: szpital wojskowy).

Znaczenie przemysłowe wyspy zaczęło jednak maleć w XIX w., gdy rolę przeładunkową portu przejmowały terminale kolejowe dworca Nadodrze. Wówczas na Kępie Mieszczańskiej zaczęły pojawiać się wille, kamienice mieszkalne i budynki administracyjne. Sto lat później zniknęły już wszystkie młyny, a w ich miejsce powstały dwie elektrownie wodne. Niestety, historyczna zabudowa wyspy uległa zniszczeniu w czasie oblężenia Festung Breslau. Do dziś zachowało się jedynie kilka kamienic oraz budynki administracyjne i koszarowe, które po wojnie przejęły jednostki Milicji Obywatelskiej. To właśnie jej funkcjonariusze zmienili nazwę dawnej ulicy „Na Kępie” na „Witolda”. Zrobili to na cześć pierwszego komendanta głównego MO, generała Franciszka Jóźwiaka, który nosił taki pseudonim. Władze miasta postanowiły jednak nazwać ulicę imieniem „Księcia Witolda”, nie chcąc nadawać patrona spośród osób żyjących. Sąsiednie ulice Zyndrama z Maszkowic i Władysława Jagiełły nawiązują do imion uczestników bitwy pod Grunwaldem – książę Witold był bratem stryjecznym tego króla Polski.

Wyjątkowe położenie

Kępa Mieszczańska to największa wyspa odrzańska, którą otaczają ramiona Odry Północnej i Odry Południowej. Większości wrocławian kojarzy się z dawnymi terenami wojskowymi, na których obecnie powstały i nadal powstają nowe inwestycje mieszkaniowe. Mało kto wie, że skrajny cypel wyspy znajduje się w miejscu, w którym rok po powodzi tysiąclecia odsłonięto pomnik nazywany „Powodzianką” lub „Bibliotekarką”. Posąg autorstwa Stanisława Wysockiego, przedstawiający kobietę dźwigającą książki, powstał na cześć wszystkich mieszkańców, którzy bronili przed zniszczeniem miasto, tak jak dokonali tego ci, którzy uchronili przed zniszczeniem zbiory z pobliskiej Biblioteki Uniwersyteckiej. W tym miejscu, na wschodnim przylądku Kępy Mieszczańskiej, rzeka Odra rozwidla się na dwa ramiona oraz rozpoczyna się ulica Księcia Witolda, która ciągnie się aż do Mostu Dmowskiego.

Kępa Mieszczańska – mapa

Kępa Mieszczańska Wrocław Mapa

Patrząc na mapę centrum Wrocławia i na charakterystyczną wyspę Mieszczańską, dostrzec można, jak przez sam jej środek przebiega ulica Romana Dmowskiego. Niemal naturalnym skojarzeniem pojawiającym się w głowie na ten widok wydaje się podział na górną i dolną jej część. To właśnie dolna Kępa Mieszczańska, zwłaszcza wzdłuż najdłuższej jej ulicy Księcia Witolda, już za kilka lat zmieni się nie do poznania.

Bulwar spacerowy, który zaczyna się przy Moście Uniwersyteckim i biegnie pomiędzy budynkami Marina I, II i powstającym właśnie Marina III aż do Mostu Pomorskiego, będzie poprowadzony również po drugiej stronie przeprawy, gdzie obecnie wyrastają z ziemi Bulwary Książęce, inwestycja realizowana przez BPI Polska. Powstanie tu 175 mieszkań, a parter przeznaczony zostanie na różnego rodzaju lokale usługowe. Tuż przy Moście Pomorskim wydzielony zostanie nowy plac miejski, który połączy się z pieszą ulicą handlową, realizowaną przez dewelopera w konwencji convenience street mall. Centra typu convenience to rozwiązania dla osób, które stronią od galerii handlowych i poszukują mniejszych obiektów w pobliżu miejsca zamieszkania, po których znacznie łatwiej się poruszać i dzięki temu szybciej i wygodniej można zrobić zakupy. W ramach inwestycji zaprojektowano również promenadę w obecnym odcinku ulicy Księcia Witolda, między Mostem Pomorskim a ulicą Zyndrama z Maszkowic.

Wyspiarska deweloperka

Pierwszą oddaną do użytku inwestycją dolnej Kępy Mieszczańskiej jest budynek Księcia Witolda 43. Jest realizacją francuskiej firmy Nacarat i zamyka pierzeję ulic Księcia Witolda i Zyndrama z Maszkowic. To trzecia w Polsce inwestycja tego dewelopera, który dwie wcześniejsze: Kurkowa 14 i Dubois 41, zrealizował nieopodal, po drugiej stronie Odry Północnej. Podobnie jak w ich przypadku wkrótce i tutaj deweloper rozpocznie rewitalizację terenu, który znajduje się przed budynkiem Księcia Witolda 43. Zaniedbany przez lata skwer służył głównie za „dziki” parking samochodowy, ale jeszcze przed końcem tego roku stanie się nowym, miejskim placem Wrocławia z dodatkowymi nasadzeniami i małą architekturą. Na inwestycję składa się 69 mieszkań, a na jej dachu znajdują się tarasy z widokiem na Stare Miasto i rzekę.

Po przeciwnej stronie ulicy znajduje się teren, na którym dawniej urzędowała Milicja Obywatelska, a który niebawem pójdzie pod młotek. Trwa rozbiórka zabudowy po dawnych koszarach na działce nr 28, a gdy dobiegnie ona końca, zostanie ogłoszony przetarg. Zanim jednak się on rozstrzygnie, w miejscu tym po raz drugi otworzy się sezonowa plaża i klub „Odra Pany”, w zeszłym roku cieszący się sporą popularnością wśród wrocławian. W przyszłości najprawdopodobniej powstaną tu kolejne budynki mieszkalne z funkcją usługową. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego dopuszcza w tym miejscu również budowę hotelu, obiektów kongresowych i konferencyjnych oraz tych z przeznaczeniem na handel. Cena wywoławcza działki to przeszło 8,8 mln złotych.

Sąsiadujący z nią budynek dawnego Głównego Urzędu Celnego z 1910 r. został już sprzedany i jest obecnie własnością warszawskiej grupy OKRE Development. Deweloper planuje przekształcić zabytkowy obiekt w budynek mieszkalny o podwyższonym standardzie. Projekt powstaje już w Maćków Pracownia Projektowa, ale nie wiadomo jeszcze, kiedy rozpoczną się prace budowlane.

Rozbudowa goni przebudowę

Idąc dalej, napotkamy na zabytkowy spichlerz na rogu ulic Sikorskiego i Księcia Witolda, który od 2015 r. należy do firmy i2 Development, po przeciwnej stronie rzeki realizującej właśnie inwestycję Bulwary Staromiejskie w miejscu dawnego szpitala im. Babińskiego przy placu Jana Pawła II. Dawny spichlerz ma być poddany modernizacji, a pół hektarowa działka mieszcząca się tuż za nim, przy nabrzeżu Odry Południowej, wzbogaci się o nowy budynek. Nie będzie on równie wysoki jak bloki po drugiej stronie Mostu Sikorskiego, choć dopuszczalna w tym miejscu wysokość zbliżona jest do jedenastu pięter.

W niedalekim sąsiedztwie znajdują się budynki, w których dawniej mieściła się piekarnia garnizonowa. Teren, na którym są zlokalizowane, kupiła w 2013 r. wrocławska firma Archicom. Powstała tam nieruchomość, poza częścią apartamentową, ma zyskać zupełnie nowe funkcje. Projekt zakłada powstanie w tym miejscu Centrum Sztuki Stara Piekarnia nad Odrą, przestrzeni biurowo-konferencyjnych oraz lokali usługowych. Budynek doczekał się już inauguracji w ramach zeszłorocznej Olimpiady Teatralnej, w trakcie której odbył się w nim spektakl „Lear” Roberta Bacciego.

To nie koniec nowych inwestycji zlokalizowanych w obszarze dolnej Kępy Mieszczańskiej. Na działkach przy zbiegu ulic Jagiełły i Zyndrama z Maszkowic powstają właśnie kolejne budynki z apartamentami. Inwestycję Jagiełły 6 realizuje Bouygues Immobilier Polska. Powstanie tam nowy budynek, który połączy się z istniejącą opuszczoną kamienicą i domknie tym samym pierzeję ulic Jagiełły i Sikorskiego. Po przeciwnej stronie, pod adresem Zyndrama 20 powstanie apartamentowiec debiutującego na polskim rynku dewelopera 6B47 Poland. Inwestycja wypełni lukę w zabudowie ulicy pomiędzy hotelem Campanile a sąsiednią kamienicą.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego określa, że na Kępie Mieszczańskiej można zbudować biura i mieszkania. W centralnej i północnej części wyspy będą tereny zielone. Wzdłuż Odry przewidziano bulwary spacerowe, mariny i przystanie. Dziś ledwo zauważalne, niebawem ogromne zmiany, jakie zajdą na tym obszarze, sprawią, że za kilka lat Kępa Mieszczańska będzie jednym z najbardziej pożądanych miejsc do życia we Wrocławiu. Bliskość rzeki i położenie z dala od głównych arterii miasta zapewniają wyjątkową ciszę jak na położenie w ścisłym centrum. Ceny nieruchomości powstałych na tym terenie już dziś osiągają kwotę około 10 tys. złotych za mkw. i będą rosły wraz z kolejno powstającymi inwestycjami.